Maria ścisnęła długopis tak mocno, że jej palce zbielały. Kartka przed nią lekko drżała, nie z powodu przeciągu, ale przez przyspieszone bicie jej serca. W powietrzu czuć było napięcie, którego nie dało się już ukryć.
— Podpisz, mamo… powiedziała Olga spokojnym, niemal czułym głosem. — To naprawdę tylko formalność.
Formalność. To słowo zabrzmiało w głowie Marii dziwnie pusto. Spojrzała powoli na swoją córkę, próbując odnaleźć w jej oczach coś znajomego.
To było to samo dziecko, dla którego poświęciła całe życie. Ta sama dziewczynka, którą tuliła w nocy, kiedy się bała. Ale teraz patrzyła na nią obca kobieta.
— Co to za dokument? zapytała cicho. Jej głos był ledwo słyszalny.
— Żeby ci pomóc… sama mówiłaś, że jest ci ciężko samej. Chcemy tylko, żeby było ci łatwiej — odpowiedziała Olga, unikając jej spojrzenia.
Za Olgą stał jej mąż, z rękami skrzyżowanymi na piersi. Nie mówił nic, ale jego obecność była wyraźna i naciskająca.
Maria odwróciła głowę w stronę dzieci. Jej wnuki bawiły się spokojnie, śmiejąc się i nie rozumiejąc, co się dzieje. Ich niewinność bolała ją bardziej niż wszystko inne.
— Nie jestem szalona — wyszeptała.
Olga odwróciła wzrok, jakby nie chciała tego słyszeć.
I wtedy wszystko stało się jasne. To nie była troska. To nie była pomoc.
Chodziło o mieszkanie. To małe, stare mieszkanie, pełne wspomnień.
To mieszkanie, które dostała po swoich rodzicach. To miejsce, w którym Olga dorastała.
— Mamo, nie zaczynaj… — powiedziała Olga z lekką irytacją. — Robimy to dla ciebie.
Dla ciebie. Te słowa zabrzmiały sztucznie. Maria nagle poczuła dziwny spokój.
Coś w niej się zmieniło. Jakby w jednej chwili wszystko się poukładało.
Sięgnęła po długopis pewniej. Olga odetchnęła z ulgą.
— Widzisz… to nic trudnego…
Maria pochyliła się nad dokumentem. Przez chwilę panowała absolutna cisza.
Podpisała. Ale nie tam, gdzie oczekiwali.
— Co robisz? — zapytał nagle zięć, robiąc krok do przodu.
Maria podniosła wzrok. Na jej twarzy pojawił się spokojny, lekki uśmiech.
— Ja już podpisałam. Wczoraj.
— Co masz na myśli? — zapytała Olga, blednąc.
— Przepisałam mieszkanie… ale nie na was.
Zapadła cisza tak głęboka, że aż bolała.
— Na kogo? — wyszeptała Olga.
Maria spojrzała na wnuki.
— Na nich. Z prawem dożywotniego mieszkania dla mnie i zabezpieczeniem, że nikt nie może mnie stąd wyrzucić.
Olga stała nieruchomo, jakby nie mogła uwierzyć w to, co słyszy.
— Oszukałaś nas… — powiedziała cicho.
Maria powoli wstała.
— Nie, córko. Po prostu w końcu się obroniłam.
Podeszła do dzieci i położyła dłonie na ich ramionach.
— Całe życie żyłam dla ciebie. Dzisiaj pierwszy raz zrobiłam coś dla siebie.
I w tym momencie Olga zrozumiała.
Nie straciła mieszkania.
Straciła matkę.
